"CASA MAGDA": μονοκατοικία στην Κηφισιά, μια συνειδητή άσκηση ανάπτυξης ενός εναλλακτικού οικιακού περιβάλλοντος

Το "Casa Magda" είναι μια νέα μονοκατοικία στα βόρεια προάστια της Αθήνας, σχεδιασμένη για μια τριμελή οικογένεια. Η κατοικία αποτελεί μια συνειδητή άσκηση για την ανάπτυξη ενός εναλλακτικού οικιακού περιβάλλοντος σε σχέση με τα γύρω κτίρια αυτής της προαστιακής γειτονιάς. Με την οργάνωση των χώρων δημιουργήθηκε μια εσωστρεφής αίσθηση, χωρίς να "θυσιάζεται" ένας πλούσιος βιωματικός τρόπος ζωής.

Η επιθυμία των πελατών για μια κατοικία που θα συνδύαζε την πολυτέλεια με ένα minimal αποτέλεσμα "μεταφράστηκε" από τους αρχιτέκτονες σε επένδυση με φυσικά υλικά, εμπλουτίζοντας το αρχιτεκτονικό αποτέλεσμα με μοναδικά στοιχεία δεξιοτεχνίας. Μια άλλη παράμετρος ήταν η πρακτικότητα σε λειτουργικό επίπεδο, με τους κοινόχρηστους χώρους να μπορούν να φιλοξενήσουν ταυτόχρονες λειτουργίες, ώστε η οικογένεια να βρίσκεται στον ίδιο χώρο αλλά και να μπορεί να απομονώνεται αν το επιθυμεί.

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, στρατηγικά τοποθετήθηκαν εξωτερικά δύο παράλληλοι τοίχοι, για να παρέχουν οπτική προστασία από τα γειτονικά σπίτια. Εσωτερικά, ένας τρίτος παράλληλος τοίχος, ένας αποθηκευτικός τοίχος διπλής όψης, περικλείει τον ανελκυστήρα, τα ντουλάπια, το μίνι μπαρ, τις συρόμενες πόρτες της κουζίνας και την γκαρνταρόμπα της εισόδου. Αυτοί οι τρεις επιβλητικοί συμπαγείς τοίχοι δημιουργούν μια αντίθεση με τα υαλοστάσια, που καλύπτουν το υπόλοιπο περίβλημα.

Αυτό που αποτέλεσε πρόκληση από την αρχή ήταν πώς θα μπορούσε να εξασφαλιστεί ο φυσικός φωτισμός σε όλο το μήκος του κτιρίου, διασφαλίζοντας την πολυπόθητη ιδιωτικότητα. Το πολύ στενό οικόπεδο και τα παρακείμενα κτίρια σε πολύ μικρή απόσταση ανάγκασαν την κατοικία να κολλήσει στα όρια του οικοπέδου, με τα ανοίγματα στις πλευρικές όψεις του κτιρίου να είναι περιορισμένα και ουσιαστικά ανύπαρκτα στη νότια πλευρά. Εξωτερικά, οι δύο μεγάλοι παράλληλοι τοίχοι, που λειτουργούν σαν παρωπίδες αλόγων, ορίζουν το βασικό κέλυφος της κατοικίας. Ωστόσο και οι διαφανείς επιφάνειες έπρεπε να διασφαλίζουν την ιδιωτικότητα των κατοίκων από την πλευρά του δημόσιου δρόμου και των γύρω κτιρίων.

Βασικό σημείο εκκίνησης ήταν τα μεταλλικά πετάσματα με κοπή λέιζερ, που καλύπτουν την πρόσοψη στο επίπεδο του δρόμου και παρέχουν το απαραίτητο επίπεδο ιδιωτικότητας. Σχεδιασμένη εξ ολοκλήρου στο λογισμικό Grasshopper, η μεταβαλλόμενη κλίμακα των γεωμετρικών διατρήσεων επιτρέπει μια ημιδιαφανή ανάγνωση του κτιρίου, που ποικίλλει υπό διαφορετικές συνθήκες φωτός, τη μέρα και τη νύχτα, από μέσα και απ’ έξω. Ανάμεσα στα διάτρητα πετάσματα, μια γιγάντια πόρτα εισόδου παίζει με την αίσθηση της κλίμακας και προσκαλεί τους επισκέπτες προς τη σπειροειδή μεταλλική σκάλα, ένα άλλο σημείο αναφοράς της κατοικίας.

Η κατασκευή της μεταλλικής πρόσοψης ήταν αρκετά απαιτητική, καθώς στόχος ήταν να δημιουργηθούν λειτουργικά πετάσματα που να ανοιγοκλείνουν εύκολα σαν παντζούρια, χωρίς να φαίνονται οι κάσες, να είναι δηλαδή λεπτεπίλεπτα και ομοιόμορφα. Ομοίως, όλη η γυάλινη πρόσοψη έπρεπε να είναι όσο το δυνατόν ενιαία, ώστε να μην μπορεί κανείς να "διαβάσει" ποια παράθυρα λειτουργούν και ποια είναι σταθερά.

Μια άλλη σχεδιαστική παρέμβαση για να φέρει αρκετό φως και αερισμό ήταν η τοποθέτηση ενός αιθρίου στον επάνω όροφο, όπου βρίσκονται όλα τα υπνοδωμάτια. Αυτό το αίθριο λειτουργεί ως ένα ακόμη σημείο συγκέντρωσης για την οικογένεια, κάτι σαν μια μυστική ιδιωτική "αυλή" για το παιχνίδι των παιδιών. Η κατοικία κατατάσσεται ενεργειακά στην κατηγορία Α+. Σε όλες τις εξωτερικές τοιχοποιίες τοποθετήθηκε εξωτερική θερμομόνωση πάχους 10 cm. Η χρήση low-e υαλοπινάκων σε ολόκληρη τη γυάλινη πρόσοψη περιορίζει την υπερθέρμανση του κτιρίου, ενώ τα μεταλλικά διάτρητα πετάσματα και οι κουρτίνες συσκότισης προσφέρουν επιπλέον σκίαση στους εσωτερικούς χώρους.

Σε όλη τη βεράντα του άνω επιπέδου εγκαταστάθηκαν φωτοβολταϊκά πετάσματα, ώστε η κατοικία να είναι αυτάρκης όσον αφορά στις ανάγκες της για θέρμανση, ψύξη και ηλεκτρική ενέργεια. Τέλος, έγινε προσπάθεια να ενταχθεί όσο το δυνατόν περισσότερο πράσινο στον σχεδιασμό. Για παράδειγμα, στην κύρια είσοδο ένα μεγάλο δέντρο περικλείεται από τα διάτρητα μεταλλικά πετάσματα, με σκοπό τα φύλλα του να πλεχτούν οργανικά με τη μεταλλική γεωμετρία και να γίνουν ένα στοιχείο της ίδιας της πρόσοψης.