"ALFA VAGIA" συγκρότημα κατοικιών στην παραλία Βαγιά της Σερίφου
- Fotis Zapantiotis Associated Architects
Η μελέτη αφορά στην αποπεράτωση τριών διακριτών εξοχικών κατοικιών σε υφιστάμενο συγκρότημα.
Η επέμβαση κινήθηκε γύρω από την αναγκαία αποκατάσταση της σχέσης των κατοικιών με το φυσικό ανάγλυφο, καθώς τα κτίρια εδράστηκαν από κατασκευής σε στάθμη υψηλότερη από την επιτρεπόμενη, προς αποφυγή επίδρασης του υδροφόρου ορίζοντα. Κατά συνέπεια, ο ισόγειος όροφος των κατοικιών βρέθηκε αποκομμένος από τον περιβάλλοντα χώρο του, ενώ τα κτίρια φαινόταν σαφώς υψηλότερα και εκτεθειμένα ως προς τη φυσική στάθμη του εδάφους.
Ως εκ τούτου η μεγάλη υψομετρική διαφορά κλιμακώνεται προς την παραλία με δύο διαδοχικές υποβαθμίσεις, με στόχο τη βελτίωση της εικόνας του συγκροτήματος από τη θάλασσα. Η ισόγεια στάθμη κάθε κατοικίας αναφέρεται σε μια πρώτη, συνεπίπεδη υπόστεγη βεράντα, πριν αυτή να υποβαθμιστεί και να οδηγήσει σε ένα ευρύτερο πλάτωμα, προσανατολισμένο προς τη δύση και τη θέα.
Οι δυτικές βεράντες λειτουργούν οι ίδιες ως αναλημματικοί τοίχοι, υπό τη μορφή κυβόσχημων συμπαγών, ενώ η κατασκευή τους από θραπιναριστό σκυρόδεμα στο χρώμα της άμμου (αίσθηση φυσικού συμπαγούς υλικού) έχει ως στόχο την κατά το δυνατόν ενσωμάτωσή τους στο φυσικό τοπίο. Με εκμετάλλευση της φυσικής "πλάτης", που δημιουργεί το πρανές στο ανατολικό όριο του γηπέδου, αποκαθίσταται η φυσική κλίση του εδάφους μέσω αναλημματικών τοίχων, έως ότου η στάθμη του παρακείμενου λόφου να συναντήσει τη στάθμη εισόδου των κατοικιών και το έδαφος να μοιάζει τελικά πως υποδέχεται ομαλά τη λύση.
Έμφαση δόθηκε στη δημιουργία ενδιάμεσων χώρων, εν είδει εσωτερικών αυλών, στοιχεία που απουσίαζαν από την αρχική μελέτη. Φιλτράροντας τη δημόσια κίνηση προς το εσωτερικό της, αυτός ο μεταβατικός χώρος προστέθηκε για να δώσει στην κατοικία έναν δεύτερο χώρο εκτόνωσης, μια εσωστρεφή αυλή ζωτικής σημασίας για την κοινωνική ζωή των χρηστών, στοιχείο που κατά κόρον συναντάται στην κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική. Κάθε κατοικία αποκτά έτσι τον δικό της περίβολο, με κλειστές αυλές, ενδιάμεσους χώρους και ανοιχτά πλατώματα που αναφέρονται στη θέα.
Η διαμόρφωση των εν λόγω αυλών γίνεται με τη χρήση του στοιχείου του "γραμμικού τοίχου".
Οι "γραμμικοί τοίχοι", υλοποιούνται με ξερολιθιά από τοπική πέτρα, ακολουθούν τα ίχνη των χαράξεων των τριών κατοικιών και επαναφέρουν την έννοια του "σκληρού ορίου", που υπολείπεται του αρχικού σχεδιασμού.
Το στοιχείο του νερού και της κρήνης, τοποθετείται κεντρικά στην εσωστρεφή πλατεία και γίνεται σημείο αναφοράς του συγκροτήματος. Κινούμενος κάποιος από την κεντρική είσοδο ελαφρώς ανοδικά στον περιβάλλοντα χώρο, αποκτά την εποπτεία του χώρου σταδιακά, εντείνοντας το στοιχείο της έκπληξης, για να καταλήξει στην υποβαθμισμένη εσωτερική πλατεία στο κέντρο του θέματος, απ' όπου μοιράζονται όλες οι κινήσεις.
Τα υλικά, ντόπια πέτρα της περιοχής, σκυρόδεμα χρωματισμένο από την κόκκινη άμμο της εκσκαφής και εκτεταμένες μεταλλικές κατασκευές, αναφέρονται στον τόπο και στην παράδοση των μεταλλείων της Σερίφου.
Αρχιτεκτονική μελέτη: Fotis Zapantiotis Associated Architects
Στατική μελέτη: Χρήστος Τζάλλας
H/M μελέτη: Γιάννης Tζουράλας
Eπίβλεψη: Αργύρης Σταματέλος
Συνεργάτες: Μαρία Αγαπάκη
Μελέτη φωτισμού: Site Specific_Nea Polis Lighting
Μελέτη φύτευσης: Green Mart Aντεμισάρης
Κατασκευή: Αργύρης Σταματέλος
Tοποθεσία: Βαγιά, Σέριφος
Συνολικό εμβαδό: 500 m²
Xρόνος μελέτης: 2020
Χρόνος κατασκευής: 2022
Φωτογραφίες: Γιώργος Σφακιανάκης



